Kata obedo ni ok en gino machon ahinya e historia mabor mar masin mag loso lewni, masin mar chenille, ma nigi ng’eyo makende kendo ma itiyogo e piny mangima, osebedo ng’at maduong’ ahinya e kind loso gi lwedo machon kod loso gik moko e kindegi. Ne olosi e giko mar higni mag 1800 mondo ochop dwaro mar lewni mayom, ma ng’ich kendo ma nyalo loso gik moko, sani masinni osedonjo e gik ma itiyogo e ot, lewni, kendo kata gik ma itiyogo e loso gik moko. Gik ma teknoloji oloso kod puonj ma en-go e weche mag kit oganda owinjore otimne nonro matut.
Kowuok e Lweny-Lokruok nyaka Lokruok mar Masinde: Nywol mar Masinde mag Chenille
Historia mar nanga mar chiel inyalo yudi nyaka e kinde machon ma ne itiyogo gi lwedo. Thwon mar chenille ma nyachon iloso kokalo kuom ng'ado thwon machuok e alwora mar thwon mantie mondo olos gik ma ok nen maber. Kata kamano, yo ma itiyogo gi lwedo ok tiyo maber ahinya kendo tek mondo oketgi e yo maromre. Gima ne otimore e piny Ulaya e higni mag 1800 nomiyo ji ochako tiyo kod masin e loso lewni. Kaka higa mar 1780, jo-injinia mag piny Britain ne otemo mokuongo loso gige tich ma nyalo loso gik mang’eny ma nyalo loso thwon mar chenille. Gik machon mag loso lewni mag chiel ne okawo chike mag lony mag masinde mag loso lewni mag jacquard kod silk. Blade mar chuma ma riembo kata saw-ma nigi lak ng’ado kendo ng’ado kendo ng’injo mag fiber, ma loso thwon ma dhi nyime ma nigi dwoko ma ok nen maber. Ka ne gichopo e kind higni mag 1900, jo Amerka kod jo France ne omedo loso gik ma ne itiyogo e loso gik moko, kendo ne gimedo ng’wech mar loso gik moko ma romo nyadi mia achiel kendo ne gidwoko piny ahinya pesa ma ne gitiyogo, ma ne gimedo yo mar tiyo kodgi e kwan maduong’.
Gik ma teknoloji notimo e kindeno ne ok oketo mana weche mag loso gikmoko maber, to bende ne omedo nyalo mar loso lewni mag chenille. Kaluwore gi yore machon, chenille ma ne olosi gi lwedo ne itiyogo mana gi gik ma ne itiyogo e loso gik moko ma nigi rang’iny mamalo kata gik ma ne itiyogo e loso gik moko. Kata kamano, loso gi masin nomiyo tiyo kode e lewni madongo mag ot kaka ng’injo kod gik ma oumo sofa, kendo ne omiyo kata obedo gi kidieny manyien: “rugs mag chenille.”
Dwoko mar Teknoloji kod Medo Tich: Keto Gik Motudore gi Gik Motudore gi Chenille
Chakre higni mag 2000, gik ma itiyogo e loso lewni mag chenille osetimnegi lokruok mang’eny madongo mag teknolojia. Kelo masinde mag stima noloko teko mar stima, ma miyo masinde dhi piyo ahinya. Tiyo gi sistem mag geng'o weche mag elektronik nomiyo oloki makare pek mar thwon kod bor mar pile. Kuom ranyisi, masin mag loso gik ma ng’ato nyalo ng’ado ma ng’ato nyalo ng’adogo mita mokalo 200 e dakika achiel kendo, kokalo kuom sistem mag ng’ado gik mathoth, ginyalo loso gik ma nigi rangi mopogore opogore e kinde achiel, ma kelo gik ma ng’ato nyalo ng’iyogo kata ma ng’ato nyalo ng’iyogo.
Dhi nyime e sayans mar gik mitiyogo bende osebedo gi teko maduong’ ahinya e dongruok mar teknoloji mar chenille. Kuong’ruok mar lum ma ng’ato oloso (kaka poliesta kod akrilik) oseloyo pek mag lum ma ng’ato nyalo ng’ado kendo rito gik ma ng’ato nyalo timo, to yore ma ng’ato nyalo ng’adogo (kaka loso pamba kod nylon) miyo ng’ato bedo mayom kendo bedo ma kinde malach. Gik ma oselosogi oseloko nanga mar chenille kowuok e gimoro ma ng’ato nyalo tiyogo e chiro ma ji mang’eny tiyogo, kendo osemedo tiyo kode chakre e loso gik moko e ot nyaka e lewni (kaka ng’injo kod koti) kod gik ma itiyogo e gedo (kaka loso gik moko e ot mar mtoka).
Gik ma nyiso kit oganda kod nengo mar weche yuto: Ber ma sani nitie kuom gik ma itiyogo e loso gik moko
Teko ma masin mag loso lewni mag chenille nigo okadho mabor gi gik ma ng’ato tiyogo kende. Kaluwore gi kit oganda, nanga mar chenille, ma nigi gik ma miyo wang’ bedo maber kendo ma miyo ng’ato winjo maber, kinde mang’eny nenore ni en gima chal gi ng’iyo kod ng’iyo. Gik ma ne otimre gi lwedo mag chenille gin gik ma dwarore ahinya e ng’injo mag udi madongo mag piny Ulaya ma ne odak e higni mag 1800, e dirisa mag duka madongo mag Amerka ma ne odak e chakruok mar higni mag 2000, kendo kata mana gik machon ma ne itiyogo e loso udi mag piny Nordic e kindegi. Kaluwore gi weche mag yuto mwandu, ng’wech mar chenille oseloso chenro ma opong’o mar chiwo mwandu e piny mangima. Pinje kaka China kod India osebedo piny madongo ma uso mwandu e pinje ma oko, ka gitiyo gi ber ma giyudo kuom gik ma giloso kendo giloso mwandu mang’eny, to Italy kod France keto pachgi kuom chiro mar loso mwandu ma nigi rang’iny mamalo. Kaluwore gi kwan, kwan mar lewni ma iloso e piny mangima e higa ka higa okadho dola bilionde apar, kendo kwan mar teknoloji ma tudruok gi wechego dhi nyime medore, ma nyiso ni ng’wechno dhi nyime gi bedo gi teko mar loso gik manyien.
Gima duong’ moloyo en ni, bedo ni nitie masin mar loso gik ma iloso gi chenille nyiso ni nyalo bedo ni nitie gik ma nyalo miyo ng’ato obed gi winjruok maber e kind loso gik machon kod loso gik moko e kindegi. E luwo dongruok ma kindegi, jogo mang’eny ma loso gik moko ng’iyo kendo nyalo ma ng’injo mar ng’injo nigo kuom ng’injo ma nyalo ketho piny-loso ng’injo ma oselok kendo kowuok kuom ng’injo ma osetigo kendo kata tiyo kod rangi ma dongo dongo mondo ogeng’ piny ma kelo chilo mag kemikol. Dwogo mar "fason ma ng'ich" osemiyo masin machonno tich manyien e kindeni.
Chakre gik ma ne otimre e kar tich ma ne otim e higni mag 1800 nyaka e gik ma ne itiyogo e loso gikmoko ma nigi rieko ma sani, dongo mar gik ma ne itiyogo e loso gikmoko nyiso ni dhano dwaro gik mabeyo kod gik ma nyalo tiyo. Oken mana ni en gima duong’ ahinya e teknoloji mar loso lewni, to bende en gima tero kit oganda, ma riwo ng’iyo mar kinde mar loso gik moko gi lwedo kod ng’eyo maber mar ng’eyo mar loso gikmoko. E kinde mabiro, ka sayans mar gik mitiyogo kod teknoloji mar dijital medore, masin mar loso gik moko nyalo dhi nyime ndiko sula manyien e wi dak kanyachiel mar bedo mayom kod bedo motegno.






